Lezen

Instructietaal aanleren en inoefenen

DoelgroepLeerlingen: Alle jaren, alle finaliteiten
Wat? In dit document staan voorbeelden van veelgebruikte instructiewoorden die je vaak tegenkomt in toetsen of opdrachten. Bij elk woord vind je een voorbeeldvraag en een juist voorbeeldantwoord. Er is ook een presentatie en een oefening met een verbetersleutel beschikbaar.
GebruikOndersteuning bij studeren, voorbereiding examens/ toetsen
LestipsHoe kan ik hiermee aan de slag? Enkele tips
Bronschooleigen materiaal
Meer weten? https://www.deviersleutels.nl/gebruik-kennisrijke-instructietaal/

Duidelijke toetsen en examens maken


DoelgroepLeerkrachten & taalcoördinatoren
Wat? Hier vind je een overzicht met tips voor het geven van duidelijke instructies bij taken, toetsen en examens. Je krijgt voorbeelden van wat goed werkt én wat je beter kunt vermijden.
GebruikDocument als leidraad voor het opstellen van taken, toetsen en examens.
LestipsHoe kan ik hiermee aan de slag? Enkele tips
Bronschooleigen materiaal
Meer weten? Wijze lessen


Teksten afstemmen op leesniveau (met behulp van AI)


DoelgroepLeerkrachten & taalcoördinatoren
Wat? Hier vind je een overzicht van de verschillende leesniveaus en websites waarmee je kunt nagaan op welk niveau je eigen teksten, cursussen of examens geschreven zijn. Daarnaast krijg je enkele praktische prompts waarmee je via ChatGPT het leesniveau kunt analyseren en de tekst kunt omzetten naar een eenvoudiger of moeilijker niveau om te differentiëren.
Bronschooleigen materiaal
https://www.accessibility.nl/tools/leesniveau
OpenAI. (2025). ChatGPT [Large language model]. https://chat.openai.com


Begrijpend lezen


DoelgroepLeerlingen: alle jaren, alle finaliteiten. Er is een document voor de leraar en voor de leerlingen.
Wat? Je wil als leerkracht dat de leerlingen actief aan de slag gaan met de informatie die ze uit een tekst halen. In dit document vind je een manier waarop je dat kan doen. Je leert hoe je de leerlingen begeleidt in hun leesproces, zodat ze de informatie uit de tekst goed begrijpen en in staat zijn om ook effectief aan de slag te gaan met die informatie.
GebruikHet document voor de leerlingen is kant-en-klaar en kan zo ingezet worden. Het document voor de leraar biedt achtergrondinformatie en geeft duiding bij een aantal begrippen.
LestipsHoe begeleid ik mijn leerlingen in het begrijpen en verwerken van informatie uit teksten?
Bron

Bronnen


Begrijpend lezen: strategiekaarten Close Reading

Oefeneningen begrijpend lezen per graad


DoelgroepLeerkrachten (Nederlands)
Wat? Op de website Leesassistent vind je leesteksten met bijhorende oefeningen, zowel op papier als digitaal. De teksten zijn actueel en worden aangeboden op verschillende niveaus. Hieronder staan enkele voorbeelden. Voor meer recente teksten kun je terecht op de website.
GebruikDe teksten en opdrachten zijn breed inzetbaar: tijdens de les Nederlands, studie-uren, als vakantietaak of bij remediëring.
Bronhttps://leesassistent.be/secundair-onderwijs/



Stappenplan Een opdracht maken (leerlingen)

Leesplezier stimuleren


DoelgroepLeerkrachten 
Wat? Je vindt hier een overzicht met tips om leesplezier bij leerlingen te stimuleren. Daarnaast vind je een voorbeeld van een leesdossier waarin deze tips worden toegepast.
GebruikHet leesdossier kan volledig gebruikt worden of gedeeltelijk, afhankelijk van de leerplandoelen die je in een bepaalde graad wilt evalueren.
LestipsEen deel van een leesopdracht of leesdossier in de klas maken kan stimulerend werken.
Bronschooleigen materiaal